{"id":513,"date":"2022-04-12T15:48:00","date_gmt":"2022-04-12T12:48:00","guid":{"rendered":"https:\/\/nuve.com.tr\/NHaber\/?p=513"},"modified":"2023-03-07T09:30:57","modified_gmt":"2023-03-07T06:30:57","slug":"prof-dr-ayse-basak-engin","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/nuve.com.tr\/NHaber\/?p=513","title":{"rendered":"Prof. Dr. Ay\u015fe Ba\u015fak Engin<\/strong>"},"content":{"rendered":"\n

<\/p>\n\n\n\n

T\u00fcrkiye\u2019de imm\u00fcnotoksikoloji alan\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fan olduk\u00e7a az say\u0131da ki\u015fiden birisi olan Prof. Dr. Ay\u015fe Ba\u015fak Engin H\u00fccre K\u00fclt\u00fcr\u00fc laboratuvar\u0131nda N\u00fcve \u00fcr\u00fcnleri ile \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

N\u00fcve: \u00d6ncelikle bu yo\u011fun \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131z aras\u0131nda bize zaman ay\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131z i\u00e7in te\u015fekk\u00fcr ederiz. K\u0131saca \u00f6zge\u00e7mi\u015finiz ve akademik kariyerinizden bahseder misiniz bize?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Prof. Dr. Ay\u015fe Ba\u015fak Engin<\/strong>: Te\u015fekk\u00fcr ederim. 1995 y\u0131l\u0131nda TED Ankara Koleji\u2019nden mezun oldum. Ayn\u0131 y\u0131l Hacettepe \u00dcniversitesi, Eczac\u0131l\u0131k Fak\u00fcltesi\u2019ne girerek lisans e\u011fitimimi 1999 y\u0131l\u0131nda tamamlad\u0131m ve yine ayn\u0131 fak\u00fcltede Farmas\u00f6tik Toksikoloji Y\u00fcksek Lisans Program\u0131\u2019na ara\u015ft\u0131rma g\u00f6revlisi olarak devam ettim. 2002 y\u0131l\u0131nda Farmas\u00f6tik Toksikoloji Anabilim Dal\u0131\u2019nda ba\u015flad\u0131\u011f\u0131m doktora \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131ma, 2005-2006 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda Erasmus \u00f6\u011frencisi olarak Avusturya, Innsbruck T\u0131p \u00dcniversitesi\u2019nde devam ettim. Daha sonra doktora program\u0131m\u0131 2008 y\u0131l\u0131nda Gazi \u00dcniversitesi, Eczac\u0131l\u0131k Fak\u00fcltesi\u2019nde tamamlad\u0131m. Gazi \u00dcniversitesi, Eczac\u0131l\u0131k Fak\u00fcltesi, Farmas\u00f6tik Toksikoloji Anabilim Dal\u0131\u2019nda ara\u015ft\u0131rma g\u00f6revlisiyken imm\u00fcnotoksikoloji dal\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fmaya karar vererek 2010 y\u0131l\u0131nda Gazi \u00dcniversitesi, T\u0131p Fak\u00fcltesi, \u0130mm\u00fcnoloji Anabilim Dal\u0131\u2019nda doktora \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131ma ba\u015flad\u0131m. 2012 y\u0131l\u0131nda Farmas\u00f6tik Toksikoloji dal\u0131nda \u00fcniversite do\u00e7enti \u00fcnvan\u0131n\u0131 ald\u0131m. 2015 y\u0131l\u0131nda \u0130mm\u00fcnoloji doktora derecesi almaya hak kazand\u0131m. 2018 y\u0131l\u0131nda ise yine Farmas\u00f6tik Toksikoloji bilim alan\u0131nda profes\u00f6r \u00fcnvan\u0131n\u0131 ald\u0131m. Halen Gazi \u00dcniversitesi, Eczac\u0131l\u0131k Fak\u00fcltesi, F. Toksikoloji Anabilim Dal\u0131\u2019nda profes\u00f6r \u00f6\u011fretim \u00fcyesi olarak \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131ma devam etmekteyim. Bu arada Toksikoloji alan\u0131na yapm\u0131\u015f oldu\u011fum b\u00fct\u00fcn katk\u0131lar\u0131n de\u011ferlendirilmesi sonucu 2009 y\u0131l\u0131nda \u201cFederation of European Toxicologists & European Societies of Toxicology (EUROTOX)\u201d taraf\u0131ndan Avrupa Kay\u0131tl\u0131 Toksikologlar (European Registered Toxicologist, ERT) aras\u0131na kabul edildim. 2018 y\u0131l\u0131nda Amerika\u2019da bulunan \u201cThe Academy of Toxicological Sciences\u201d (ATS) j\u00fcrisi taraf\u0131ndan toksikoloji alan\u0131ndaki bilimsel ve sosyal katk\u0131lar\u0131m de\u011ferlendirilerek \u201cFellow of ATS\u201d \u00fcnvan\u0131n\u0131 ald\u0131m. T\u00fcrkiye\u2019den \u201cThe Academy of Toxicological Sciences\u201d fellow listesinde yer alan iki akademisyenden biriyim. Hem ERT hem de ATS \u00fcnvanlar\u0131n\u0131n devam etmesi i\u00e7in her be\u015f senede bir tekrar \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n j\u00fcrilere sunulmas\u0131 gerekmektedir.<\/p>\n\n\n\n

N\u00fcve: \u00c7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131z ana bilim dal\u0131 neden Farmas\u00f6tik Toksikoloji Ana Bilim Dal\u0131 olarak adland\u0131r\u0131l\u0131yor?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Prof. Dr. Ay\u015fe Ba\u015fak Engin:<\/strong> \u0130la\u00e7la ilgili olmas\u0131 nedeniyle \u201cfarmas\u00f6tik\u201d olarak adland\u0131r\u0131l\u0131yor. Ancak maruz kald\u0131\u011f\u0131m\u0131z b\u00fct\u00fcn maddelerin doz ba\u011f\u0131ml\u0131 olarak toksik etki g\u00f6sterme olas\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrsek toksikoloji bilimini sadece ila\u00e7la k\u0131s\u0131tlamam\u0131z m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir.<\/p>\n\n\n\n

N\u00fcve: Toksikoloji ile ilgili bize bilgi verebilir misiniz? K\u0131saca zehir bilimi diyebilir miyiz?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Prof. Dr. Ay\u015fe Ba\u015fak Engin:<\/strong> Toksikoloji asl\u0131nda basit olarak d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fczde zehir bilimidir. Ancak Paracelsus\u2019un dedi\u011fi gibi \u201c”The dose makes the poison (Sola dosis facit venenum)\u201d asl\u0131nda \u201cB\u00fct\u00fcn maddeler zehirdir, bunu belirleyen de dozdur\u201d. Toksikoloji d\u0131\u015fardan ya da endojen olarak maruz kald\u0131\u011f\u0131m\u0131z maddelerin fizikokimyasal ve biyolojik \u00f6zelliklerini, biyolojik sistemde u\u011frad\u0131klar\u0131 de\u011fi\u015fiklikleri, etki mekanizmalar\u0131n\u0131, meydana getirdikleri zararl\u0131 etkilerin niteliklerini ve niceliklerini analiz ederek, etkilerinin meydana geldi\u011fi dozlar\u0131 ve ortaya \u00e7\u0131kan zehirlenmelerin tedavisini inceleyen bilim alan\u0131d\u0131r. Toksikologlar, bu maddelerin zararl\u0131 etkilerinden organizman\u0131n korunmas\u0131, bunlar\u0131n g\u00fcvenli kullan\u0131m\u0131 i\u00e7in gerekli risk de\u011ferlendirmesini yaparak gereken yasal d\u00fczenlemeler i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Yani toksikoloji biliminin tan\u0131msal, mekanistik ve y\u00f6netsel boyutlar\u0131 bulunmaktad\u0131r. Toksikologlar maruz kal\u0131nan s\u00f6z konusu t\u00fcm ksenobiyotiklerin sadece insan \u00fczerine etkilerini de\u011fil, \u00e7evrede ya\u015fayan t\u00fcm t\u00fcrler \u00fczerinde meydana getirdi\u011fi etkileri de incelerler.<\/p>\n\n\n\n

N\u00fcve: Her t\u00fcrl\u00fc madde derken? Biraz a\u00e7abilir miyiz?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Prof. Dr. Ay\u015fe Ba\u015fak Engin: \u015e\u00f6yle anlatabilirim. D\u0131\u015fardan maruz kald\u0131\u011f\u0131m\u0131z b\u00fct\u00fcn maddeleri ksenobiyotik olarak adland\u0131r\u0131yoruz. Bunun i\u00e7erisinde; i\u00e7ti\u011finiz suyun i\u00e7indeki maddeler, sokakta y\u00fcr\u00fcrken solunum yoluyla maruz kald\u0131\u011f\u0131n\u0131z egzoz gazlar\u0131 gibi havaya kar\u0131\u015fan partik\u00fcller, ya da bir ila\u00e7 ald\u0131\u011f\u0131n\u0131zda bu ilac\u0131n d\u0131\u015f\u0131ndaki kaplama materyali veya ilac\u0131n kendisi, yedi\u011finiz g\u0131dalarla birlikte ald\u0131\u011f\u0131n\u0131z \u00e7ok \u00e7e\u015fitli katk\u0131 maddeleri veya g\u0131daya ge\u00e7en ambalaj materyali ya da g\u0131dan\u0131n kendisinden gelen \u00e7e\u015fitli maddeler de dahil olmak \u00fczere b\u00fct\u00fcn hepsi toksikolojinin \u00e7al\u0131\u015fma alan\u0131 i\u00e7ine girer.<\/p>\n\n\n\n

N\u00fcve: Alan \u00e7ok geni\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor\u2026<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Prof. Dr. Ay\u015fe Ba\u015fak Engin<\/strong>: Evet. Alan \u00e7ok geni\u015f, hatta s\u0131n\u0131rs\u0131z. D\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrsek b\u00fct\u00fcn canl\u0131lar\u0131n ve \u00e7evrenin maruziyetlerinin de\u011ferlendirilmesi toksikolojinin konusudur.<\/p>\n\n\n\n

N\u00fcve: Projelerinizden bize bahseder misiniz? Mutlaka bitmi\u015f ya da devam eden bir\u00e7ok projeleriniz var. \u015eu anda \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131z proje nedir? \u00d6nceden tamamlanm\u0131\u015f olanlar hangileri?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Prof. Dr. Ay\u015fe Ba\u015fak Engin:<\/strong> Bu odada g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz \u00e7evreden izole edilmi\u015f alan h\u00fccre k\u00fclt\u00fcr\u00fc laboratuvar\u0131d\u0131r. Benim ana \u00e7al\u0131\u015fma konum imm\u00fcnotoksikolojidir. T\u00fcrkiye\u2019de imm\u00fcnotoksikoloji konusunda olduk\u00e7a az say\u0131da ki\u015fi \u00e7al\u0131\u015fmaktad\u0131r. Bundan dolay\u0131 bu konuda \u00e7al\u0131\u015fan ara\u015ft\u0131r\u0131c\u0131ya ve ara\u015ft\u0131rma yap\u0131lmas\u0131n\u0131n gereklili\u011fine inan\u0131yorum. Benim \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131m \u00f6ncelikle n\u00f6rotoksisite ve imm\u00fcnon\u00f6rotoksisite konular\u0131na odaklanmaktad\u0131r. Ayr\u0131ca nanopartik\u00fcl toksikolojisi ile ilgili olarak hem ulusal hem de uluslararas\u0131 projelerde \u00e7e\u015fitli \u00fclkelerle i\u015f birli\u011fi i\u00e7inde bulunmaktay\u0131m. Bu \u00fclkelerin ba\u015f\u0131nda Rusya ve Amerika gelmektedir. Tabii ki tamamlanm\u0131\u015f olan projelerimiz i\u00e7erisinde klinik \u00e7al\u0131\u015fmalar yan\u0131nda insanlarda meydana gelen toksikolojik problemlerin deneysel hayvan modellerine yans\u0131t\u0131lmas\u0131 ile ilgili uygulamalar da bulunmaktad\u0131r. Ancak \u00f6zellikle deney hayvan\u0131 kullan\u0131m\u0131n\u0131n azalt\u0131lmas\u0131, deney hayvanlar\u0131n\u0131n etik kurallara uygun kullan\u0131m\u0131n\u0131n sa\u011flanmas\u0131 ve daha insanc\u0131l deneylerin planlanmas\u0131 b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131makta. Buna ba\u011fl\u0131 olarak da d\u00fcnyada \u00f6zellikle toksisite testlerinin yap\u0131lmas\u0131nda alternatif y\u00f6ntemlerin uygulanmas\u0131 ve yenilerinin ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 h\u0131zla devam etmektedir. Her ne kadar deney hayvan\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ve insan verileri \u00e7ok de\u011ferli olsa da ve bu alandaki ara\u015ft\u0131rmalar\u0131m devam etse de ben \u00f6zellikle \u00e7al\u0131\u015fma konular\u0131m i\u00e7indeki maddelerin etki mekanizmalar\u0131n\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcmlenmesine y\u00f6nelik ara\u015ft\u0131rmalar\u0131mda son 10 y\u0131ld\u0131r h\u00fccre k\u00fclt\u00fcr\u00fc \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 tercih etmekteyim. G\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz h\u00fccre k\u00fclt\u00fcr\u00fc laboratuvar\u0131nda tamamlanm\u0131\u015f iki adet T\u00dcB\u0130TAK projemiz vard\u0131r. Bunlara ilaveten nanopartik\u00fcllerin toksik etkileri ve bunlar\u0131n matematiksel olarak modellemesiyle ilgili bir adet uluslararas\u0131 proje tamamlanm\u0131\u015f bulunmaktad\u0131r. Bu projelerle ilgili veriler uluslararas\u0131 indekslerde kay\u0131tl\u0131 bulunan toksikoloji dergilerinde yay\u0131nlanm\u0131\u015ft\u0131r. Halen \u00e7al\u0131\u015fmakta oldu\u011fum bu laboratuvarda devam etmekte olan daha \u00fc\u00e7 adet T\u00dcB\u0130TAK projemiz vard\u0131r. Bu projelerden bir tanesi daha \u00f6nceden tamamlanm\u0131\u015f bulunan bir projenin devam\u0131 niteli\u011findedir. Asl\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131m\u0131z n\u00f6rodejeneratif hastal\u0131klar\u0131n mekanizmas\u0131na odaklanm\u0131\u015ft\u0131r. G\u00f6rev ald\u0131\u011f\u0131m di\u011fer projeler Analitik Kimya ve Farmas\u00f6tik Kimya Anabilim Dallar\u0131 ile yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z ortak \u00e7al\u0131\u015fmalard\u0131r. Son olarak; \u00e7ok \u00e7e\u015fitli h\u00fccre hatlar\u0131nda mitokondri fizyolojisi ile ilgili olarak devam eden bir adet uluslararas\u0131 projede g\u00f6revimi s\u00fcrd\u00fcrmekteyim.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

N\u00fcve: Projelerin bir \u00fcr\u00fcne d\u00f6n\u00fc\u015fmesi, ticarile\u015fmesi ve g\u00fcn\u00fcm\u00fczde kullan\u0131lmas\u0131 s\u00f6z konusu mu? Projelerinizde b\u00f6yle sonu\u00e7lanm\u0131\u015f bir durum oldu mu acaba?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Prof. Dr. Ay\u015fe Ba\u015fak Engin:<\/strong> Asl\u0131nda projelerde elde edilen sonu\u00e7lar\u0131n bir \u00fcr\u00fcne d\u00f6n\u00fc\u015fmesi tabii ki b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131maktad\u0131r. Bu bak\u0131\u015f, \u00f6zellikle Avrupa ve Amerika\u2019da akademisyenlerin ba\u015far\u0131lar\u0131n\u0131n de\u011ferlendirildi\u011fi en \u00f6nemli kriterler aras\u0131nda yer almaktad\u0131r. Ancak her ara\u015ft\u0131rman\u0131zdan patentlenebilir bir \u00fcr\u00fcn \u00e7\u0131kmas\u0131 beklenemez. \u00c7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131z konunun ne oldu\u011funa ba\u011fl\u0131 olarak \u201c\u00fcr\u00fcn\u201d farkl\u0131 \u015fekillerde tan\u0131mlanabilir. Akademisyenlerin, bizlerin ilk a\u015famada \u00fcr\u00fcn olarak g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz, asl\u0131nda elde edilen verilerin uluslararas\u0131 platformda tescil edilmesini sa\u011flayacak yay\u0131nlard\u0131r. Yay\u0131nlanabilir bir veri elde etmek olduk\u00e7a zaman al\u0131c\u0131 bir s\u00fcre\u00e7tir. Bu a\u015famada elde edilen \u00fcr\u00fcn\u00fcn de\u011feri, ulusal ve uluslararas\u0131 yazarlar ve ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar taraf\u0131ndan yay\u0131n\u0131n\u0131z\u0131n okunmas\u0131 ve sizin verilerinizin, ortaya koydu\u011funuz fikirlerinizin kaynak g\u00f6sterilmesi ile ortaya \u00e7\u0131kar. Bu \u015fekilde yapm\u0131\u015f oldu\u011funuz her yay\u0131n\u0131n sonucunda bir\u00e7ok ki\u015fiyle etkile\u015fime girebiliyorsunuz. Sonras\u0131nda ortak \u00e7al\u0131\u015fma yapma imkanlar\u0131 ortaya \u00e7\u0131kabiliyor. Ticari bir \u00fcr\u00fcne d\u00f6n\u00fc\u015fme k\u0131sm\u0131 da \u00e7ok \u00f6nemli olmakla birlikte, uzun bir s\u00fcre\u00e7tir. Herhangi bir mekanizmay\u0131 \u00e7\u00f6zmeye y\u00f6nelik ara\u015ft\u0131rmalar\u0131n yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 durumlar, ticari bir \u00fcr\u00fcn elde edilmesinin temel a\u015famas\u0131n\u0131 olu\u015fturur. Bu a\u015famada geli\u015ftirilmi\u015f olan ve deneyleri yap\u0131lm\u0131\u015f olan bir maddenin daha sonra tan\u0131 veya tedavi amac\u0131yla kullan\u0131ma sunulacak duruma gelebilmesi yani faz 2 ve faz 3 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n yap\u0131labilmesi olduk\u00e7a uzun bir s\u00fcreci gerektirmektedir.<\/p>\n\n\n\n

N\u00fcve: Yazd\u0131\u011f\u0131n\u0131z kitaplardan bahseder misiniz bize?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Prof. Dr. Ay\u015fe Ba\u015fak Engin:<\/strong> Uluslararas\u0131 yay\u0131nc\u0131lar taraf\u0131ndan bir \u00f6neri geldi\u011finde; bunun taraf\u0131m\u0131zdan de\u011ferlendirilmesinde insan hayat\u0131n\u0131 toksikolojik bak\u0131mdan ilgilendiren iki y\u00f6n\u00fc dikkate al\u0131nmaktad\u0131r. Birincisi, endojen veya \u00e7evresel kimyasal maddelere maruziyet, ikincisi, bunlar\u0131n insan organizmas\u0131ndaki metabolizmas\u0131 ve ortaya \u00e7\u0131kan yan \u00fcr\u00fcnlerdir. Bu iki y\u00f6n\u00fcn tamamlanmas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan proje \u00f6nerilerini Prof. Dr. Atilla ENG\u0130N ile birlikte haz\u0131rl\u0131yoruz. Kitaplar\u0131m\u0131z\u0131n ilki \u201cendotel\u201d ile ilgili olup \u201cCRC Press, Taylor and Francis Group\u201d yay\u0131nevi taraf\u0131ndan bize getirilmi\u015f bir teklifti ve 2013 y\u0131l\u0131nda \u201cEndothelium: Molecular Aspects of Metabolic Disorders\u201d ad\u0131 ile 15 b\u00f6l\u00fcm olarak yay\u0131nland\u0131. Daha sonra \u201cHumana Press\u201d yay\u0131nevi taraf\u0131ndan ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir teklif ile, 2015 y\u0131l\u0131nda ana \u00e7al\u0131\u015fma konumuz olan Triptofan Metabolizmas\u0131 ile ilgili \u201cTryptophan Metabolism: Implications for Biological Processes, Health and Disease\u201d kitab\u0131m\u0131z bu yay\u0131nevi taraf\u0131ndan bas\u0131ld\u0131. 2017 y\u0131l\u0131nda bu kez \u201cSpringer International Publishing\u201d taraf\u0131ndan yine taraf\u0131m\u0131za bir teklif getirildi ve \u201cObesity and Lipotoxicity\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 26 b\u00f6l\u00fcmden olu\u015fan kitab\u0131m\u0131z\u0131 yazd\u0131k. Her kitab\u0131m\u0131zda konusunda uzman ulusal ve uluslararas\u0131 bir\u00e7ok yazar ile birlikte \u00e7al\u0131\u015ft\u0131k. Obezite ile ilgili olan kitab\u0131m\u0131z konunun \u00e7ok ilgi \u00e7ekici olmas\u0131 nedeniyle konusunda d\u00fcnyada \u201cSpringer Yay\u0131nevi\u201dnin verilerine g\u00f6re en \u00e7ok sat\u0131lan kitap olarak g\u00f6z\u00fckmektedir.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

N\u00fcve: Konusunda d\u00fcnyada en \u00e7ok sat\u0131lan kitap b\u00fcy\u00fck ba\u015far\u0131. Tebrik ederiz. N\u00fcve: Bu kadar bilimsel \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n aras\u0131nda hobilerinize de f\u0131rsat bulabildi\u011finizi \u00f6\u011frendik. Bu sizler gibi \u00f6zel insanlara mahsus diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Biraz bahseder misiniz?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Prof. Dr. Ay\u015fe Ba\u015fak Engin:<\/strong> Te\u015fekk\u00fcr ederim. Konservatuarda \u015fan ve yan fl\u00fct e\u011fitimi ald\u0131m. \u00d6\u011frenciyken, Hacettepe \u00dcniversitesi\u2019nde tiyatro toplulu\u011funun m\u00fcziklerini d\u00fczenleme imkan\u0131 bulmu\u015ftum. Avusturya\u2019da doktora \u00f6\u011frencisi olarak bulundu\u011fum zamanlarda laboratuvarda \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken kayak tesisleri yak\u0131n oldu\u011fu i\u00e7in rahatl\u0131kla kaymaya gidip geliyordum. Lise d\u00f6nemlerinde buz pateni kul\u00fcb\u00fcnde lisansl\u0131 sporcuydum.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

N\u00fcve: N\u00fcve ile kar\u015f\u0131la\u015fman\u0131za gelmek istiyoruz. N\u00fcve ile ilk ne zaman tan\u0131\u015ft\u0131n\u0131z?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Prof. Dr. Ay\u015fe Ba\u015fak Engin:<\/strong> \u0130lk olarak Hacettepe \u00dcniversitesi\u2019nde. Laboratuvarlarda \u00e7e\u015fitli cihazlar\u0131n\u0131z vard\u0131 tabi ki, ama \u00f6\u011frenci oldu\u011funuz zaman \u00e7ok fark\u0131na varam\u0131yorsunuz. Fakat mezun olup da y\u00fcksek lisansa ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131z zaman o fark\u0131ndal\u0131k olu\u015fuyor. \u00dcniversitede laboratuvarda e\u011fitimim s\u0131ras\u0131nda N\u00fcve\u2019nin cihazlar\u0131n\u0131 kullanm\u0131\u015ft\u0131k. N\u00fcve \u00e7ok k\u00f6kl\u00fc bir firma.<\/p>\n\n\n\n

N\u00fcve: T\u00fcrkiye\u2019de ba\u015fka \u00fcreticiler var tabi fakat N\u00fcve kadar geni\u015f \u00fcr\u00fcn yelpazesine sahip olan ba\u015fka \u00fcretici yok. Peki N\u00fcve \u00fcr\u00fcnlerini tercih sebebiniz nedir?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Prof. Dr. Ay\u015fe Ba\u015fak Engin<\/strong>: Projelerimizin b\u00fct\u00e7esinde makine-te\u00e7hizat al\u0131m fasl\u0131 k\u0131s\u0131tl\u0131. Bu en \u00f6nemli tercih nedenini olu\u015fturuyor. Ama en az onun kadar \u00f6nemli olan husus da, uygun ekonomik ko\u015fullarla ald\u0131\u011f\u0131n\u0131z \u00fcr\u00fcn\u00fcn verimli bir \u015fekilde \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131d\u0131r. Bu nedenle yedek par\u00e7as\u0131n\u0131n bulunmas\u0131 ve teknik servisin istedi\u011finiz zaman problemlerinizi \u00e7\u00f6zmesi \u00f6nemli bir avantaj sa\u011flamaktad\u0131r. B\u00fct\u00fcn bunlara N\u00fcve\u2019de cevap buluyoruz. Hem ekonomik olmas\u0131 hem ihtiya\u00e7lar\u0131m\u0131z\u0131 kar\u015f\u0131lamas\u0131 hem de servis olanaklar\u0131n\u0131n devaml\u0131l\u0131\u011f\u0131 N\u00fcve\u2019ye di\u011fer firmalara nazaran \u00fcst\u00fcnl\u00fck sa\u011flamaktad\u0131r. Bir\u00e7ok yabanc\u0131 firmadan al\u0131nm\u0131\u015f olan cihaz, bir taraftan firmalar\u0131n el de\u011fi\u015ftirmesi, di\u011fer taraftan bak\u0131m onar\u0131m devaml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n sa\u011flanamamas\u0131 sebebiyle sahipsiz kalmaktad\u0131r ve \u00e7ok b\u00fcy\u00fck paralar \u00f6deyerek al\u0131nm\u0131\u015f cihazlar k\u00fc\u00e7\u00fck bir ar\u0131za nedeniyle kullan\u0131lamaz hale gelmektedir. Bu hem \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131z a\u00e7\u0131s\u0131ndan hem de \u00fclke ekonomisi bak\u0131m\u0131ndan \u00f6nemli bir sorun.<\/p>\n\n\n\n

N\u00fcve: Tercihiniz i\u00e7in te\u015fekk\u00fcr ederiz. M\u00fc\u015fteri memnuniyetini sa\u011flamak i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131m\u0131za devam ediyoruz. H\u00fccre K\u00fclt\u00fcr\u00fc laboratuvar\u0131n\u0131z var. Bir H\u00fccre k\u00fclt\u00fcr\u00fc laboratuvar\u0131nda N\u00fcve’nin hangi \u00fcr\u00fcnleri kullan\u0131l\u0131yor?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Prof. Dr. Ay\u015fe Ba\u015fak Engin<\/strong>: Bir h\u00fccre k\u00fclt\u00fcr\u00fc laboratuvar\u0131nda bulunmas\u0131 zorunlu olan cihazlar: Class II g\u00fcvenlik kabini (N\u00fcve\u2019nin MN 120 Class II Mikrobiyolojik Emniyet Kabini\u2019ni kullan\u0131yorum), Su Banyosu (N\u00fcve), So\u011futmal\u0131 Santrif\u00fcj (N\u00fcve), -80\u00b0C Derin Dondurucu (N\u00fcve), bunlara ilaveten di\u011fer zorunlu cihazlar: CO2\u2019li ink\u00fcbat\u00f6r, invert mikroskop, vorteks, hassas terazi, s\u0131v\u0131 azot tank\u0131, spin santrif\u00fcj gibi cihazlar.<\/p>\n\n\n\n

N\u00fcve: E\u011fitimci, ara\u015ft\u0131rmac\u0131 ve bir bilim insan\u0131 olarak gen\u00e7lere ve bilim alan\u0131nda kariyer yapacak ki\u015filere neler tavsiye ediyorsunuz? T\u00fcrkiye\u2019de sizden sonra gelecek olan ki\u015filer sizinle birlikte yeti\u015fiyor mu? Yeti\u015fecek mi? Gelecek nesillerin yeti\u015ftirilmesi g\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn en b\u00fcy\u00fck problemlerinden biri de\u011fil mi?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Prof. Dr. Ay\u015fe Ba\u015fak Engin:<\/strong> Bilim insan\u0131 olmak bir ya\u015fam bi\u00e7imidir. Ara\u015ft\u0131rma bir bilim insan\u0131n\u0131n temel i\u015flevlerinden biridir. \u0130yi bir e\u011fitim g\u00f6rm\u00fc\u015f olmak, uluslararas\u0131 kaynaklar\u0131 izleyebilecek derecede yabanc\u0131 dile hakim olmak, problemleri iyi alg\u0131lamak ve merak etmek bilim insan\u0131 olman\u0131n itici g\u00fc\u00e7lerini olu\u015fturur. \u00dclkemizin bu niteliklere sahip ve kariyer yapacak gen\u00e7lere ivedi bir \u015fekilde ve \u015fiddetle ihtiyac\u0131 bulunmaktad\u0131r. Benim \u00f6nerim kendilerinde bu g\u00fcc\u00fc hisseden gen\u00e7lerin kendilerine iyi bir yol g\u00f6sterici \u00f6\u011fretim \u00fcyesini se\u00e7ip o yolda y\u0131lmadan y\u00fcr\u00fcmeleridir.<\/p>\n\n\n\n

Evet bu alanda sorunumuz var. Bu \u00e7ok fakt\u00f6rl\u00fc bir durum. Ekonomik sorunlarla y\u00fcz y\u00fcze bulunan bir bireyin bilim alan\u0131nda ba\u015far\u0131l\u0131 olmas\u0131n\u0131 beklemek zordur. \u00d6ncelikle \u00f6yle bir sistem olmas\u0131 gerekiyor ki, bir \u00f6\u011frenci hangi \u015fehirden gelirse gelsin, e\u011fitim hayat\u0131na devam edebilecek maddi imkan\u0131 sa\u011flayabilmeli. Di\u011fer taraftan, bu imk\u00e2n\u0131 olanlar\u0131n okumaya ve ara\u015ft\u0131rmaya istekli olmas\u0131 gerekir. Her bilim insan\u0131n\u0131n \u00f6zg\u00fcn i\u015flevi g\u00fcncel bilimsel konularda proje \u00fcretmektir. Projenin finans\u0131, finanse edilen projelerde bir\u00e7ok kimyasal ve cihaz\u0131n yurtd\u0131\u015f\u0131 ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131 nedeniyle temini, finansta kur de\u011fi\u015fiklikleri, malzeme teminini bildiren firmalar\u0131n ya tamamen ya da zaman\u0131nda s\u00f6zlerini yerine getirmemesi \u00f6nemli sorunlard\u0131r. Di\u011fer taraftan g\u00fcmr\u00fck i\u015flemlerine ba\u011fl\u0131 s\u0131k\u0131nt\u0131lar, \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131z\u0131 yapmak i\u00e7in gerekli malzemeye ula\u015famaman\u0131z ya da taahh\u00fct edilen proje s\u00fcreci i\u00e7inde planlanan zaman dilimlerinde temin edememeniz ek sorunlar olarak kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kmaktad\u0131r. Bunlar ara\u015ft\u0131r\u0131c\u0131n\u0131n motivasyonunu zorlayan \u00f6nemli fakt\u00f6rlerdir. Bilim insan\u0131 yeti\u015fmesi i\u00e7in ekonomik sorunlar\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fclmesine ilaveten doktora e\u011fitimini ba\u015far\u0131 ile tamamlayan bilim insan\u0131 adaylar\u0131n\u0131n bilim kurulu\u015flar\u0131nda yerle\u015fme olas\u0131l\u0131\u011f\u0131ndaki belirsizlikler \u00f6\u011frencinin se\u00e7imlerini negatif y\u00f6nde etkilemektedir.<\/p>\n\n\n\n

N\u00fcve: Bu yolda \u00f6ncelikle bilim merak\u0131 olmas\u0131 gerekiyor de\u011fil mi? \u00c7\u00fcnk\u00fc zorlu ve me\u015fakkatli bir yol.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Prof. Dr. Ay\u015fe Ba\u015fak Engin:<\/strong> Evet, bunun heyecan\u0131 bamba\u015fka. \u00c7\u00fcnk\u00fc kendi i\u015finizi yap\u0131yorsunuz, neyi merak ediyorsan\u0131z onu ara\u015ft\u0131r\u0131yorsunuz, elde etti\u011finiz sonu\u00e7lar heyecan verici oluyor. Bunun \u00f6rnekleri var, ancak bundan \u00f6nceki sorunuza verdi\u011fim cevaplar\u0131, bu sorunun cevab\u0131 olarak da eklemek gerekir.<\/p>\n\n\n\n

N\u00fcve: Siz de\u011ferli bilim insanlar\u0131m\u0131z ger\u00e7ekten az say\u0131das\u0131n\u0131z ve maalesef kolay yeti\u015fmiyorsunuz. Bunu g\u00f6rebiliyoruz. Bu az say\u0131daki bilim insan\u0131 olarak \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131zda N\u00fcve \u00fcr\u00fcnlerini tercih ediyorsunuz. \u00dcr\u00fcnlerimiz ile ilgili s\u00f6ylemek istedikleriniz var m\u0131?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Prof. Dr. Ay\u015fe Ba\u015fak Engin:<\/strong> Bu soru ile ilgili fikirlerimi evvelki sorular\u0131n\u0131zda da ayr\u0131nt\u0131l\u0131 olarak cevaplam\u0131\u015ft\u0131m. K\u0131saca \u00f6zetlemem gerekirse; benim bir cihaz\u0131 ald\u0131ktan sonraki a\u015famada beklentim cihaz\u0131n ar\u0131za \u00e7\u0131karmamas\u0131, \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131nda h\u0131zla onar\u0131lmas\u0131, alma amac\u0131m\u0131 yerine getirmesi ve i\u015flevlerini g\u00f6rmesidir. N\u00fcve \u00fcr\u00fcnlerinin laboratuvar\u0131n\u0131zda olmas\u0131 bu belirtti\u011fim hususlar bak\u0131m\u0131ndan avantaj sa\u011flamaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

N\u00fcve: Ankara b\u00f6lge bayimiz \u0130ndem A.\u015e. sizinle irtibatta. Bayimizin hizmetlerinden memnun musunuz?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Prof. Dr. Ay\u015fe Ba\u015fak Engin:<\/strong> Sat\u0131\u015f a\u015famas\u0131nda yard\u0131mc\u0131 oldular. Laboratuvar\u0131n kurulmas\u0131 a\u015famas\u0131nda cihazlar\u0131n getirilmesi ve kurulmas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131lar. Daha sonraki a\u015famada ortaya \u00e7\u0131kan sorunlar\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fclmesinde ve kullan\u0131m esnas\u0131ndaki kolayl\u0131klar\u0131n bildirilmesinde yard\u0131mc\u0131 oldular. Bu hizmetler normal mesai g\u00fcnleri d\u0131\u015f\u0131nda bile sa\u011flanabildi.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"
OLYMPUS DIGITAL CAMERA<\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

N\u00fcve: Problemler de zaten \u00e7\u00f6z\u00fclmek i\u00e7indir. De\u011fil mi? Son olarak bize s\u00f6ylemek istedi\u011finiz bir \u015fey var m\u0131?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Prof. Dr. Ay\u015fe Ba\u015fak Engin:<\/strong> Sizlerle bir araya gelerek kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 faydal\u0131 payla\u015f\u0131mlarda bulunabildi\u011fimiz i\u00e7in biz de te\u015fekk\u00fcr ederiz. Bundan sonraki s\u00fcre\u00e7te bilim insanlar\u0131n\u0131n belirtti\u011fi hususlar do\u011frultusunda cihazlar\u0131n\u0131z\u0131n geli\u015ftirilmesinin ve mevcut cihazlar\u0131n g\u00fcncelle\u015ftirilmesinin sa\u011flanmas\u0131 bak\u0131m\u0131ndan temaslar\u0131n devam etmesi, gerek bilimsel faaliyetlerin uluslararas\u0131 standartlar d\u00fczeyinde s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmesi, gerekse \u00fclke ekonomisi bak\u0131m\u0131ndan son derece \u00f6nemlidir.<\/p>\n\n\n\n

N\u00fcve: Bize zaman ay\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131z i\u00e7in \u00e7ok te\u015fekk\u00fcr ederiz.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Prof. Dr. Ay\u015fe Ba\u015fak Engin:<\/strong> Ben de te\u015fekk\u00fcr ederim.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

T\u00fcrkiye\u2019de imm\u00fcnotoksikoloji alan\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fan olduk\u00e7a az say\u0131da ki\u015fiden birisi olan Prof. Dr. Ay\u015fe Ba\u015fak Engin H\u00fccre K\u00fclt\u00fcr\u00fc laboratuvar\u0131nda N\u00fcve \u00fcr\u00fcnleri ile \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. N\u00fcve: \u00d6ncelikle bu yo\u011fun \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131z aras\u0131nda bize zaman ay\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131z i\u00e7in te\u015fekk\u00fcr ederiz. K\u0131saca \u00f6zge\u00e7mi\u015finiz ve akademik kariyerinizden bahseder misiniz bize? Prof. Dr. Ay\u015fe Ba\u015fak Engin: Te\u015fekk\u00fcr ederim. 1995 y\u0131l\u0131nda TED Ankara Koleji\u2019nden mezun […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":514,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[62],"tags":[],"class_list":["post-513","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-soylesi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/nuve.com.tr\/NHaber\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/513","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/nuve.com.tr\/NHaber\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/nuve.com.tr\/NHaber\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nuve.com.tr\/NHaber\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nuve.com.tr\/NHaber\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=513"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/nuve.com.tr\/NHaber\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/513\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":522,"href":"https:\/\/nuve.com.tr\/NHaber\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/513\/revisions\/522"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nuve.com.tr\/NHaber\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/514"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/nuve.com.tr\/NHaber\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=513"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/nuve.com.tr\/NHaber\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=513"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/nuve.com.tr\/NHaber\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=513"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}